กานพลู
กานพลู มีชื่อวิทยาศาสตร์ Syzygium aromaticum (L.) Merr.et. LM. Perry จัดเป็นพืชพื้นเมืองของหมู่เกาะโมลุกกะ (Molucca) หรือ ที่เรียกกันในอดีตว่า “หมู่เกาะเครื่องเทศ” ตั้งอยู่แถบตะวันออกของประเทศอินโดนีเซีย ต่อมามีการนำไปปลูกในเขตร้อนต่างๆ ทั่วโลก และยังพบประวัติการใช้กานพลูครั้งแรกในจีน โดยพบบันทึกประวัติการใช้ดอกตูมของกานพลูในประเทศจีนมาตั้งแต่ 207 ปี ก่อนคริสตกาล ซึ่งมีบันทึกไว้ว่าจักรพรรดิจีนในสมัยราชวงศ์ฮั่นใช้ดอกกานพลูอมไว้ในปากเพื่อดับกลิ่นปากและถูกนำมาใช้ในการปรุงตำรับยาจีนหลายแขนง ในปัจจุบันมีการปลูกกานพลู กันมากในแถบเขตร้อนชื้น ของทวีปแอฟริกา ที่มาดากัสการ์และแทนซาเนีย ในทวีปเอเชียที่ประเทศอินโดนีเซีย มาเลเซีย และศรีลังกา เป็นต้น ส่วนประเทศส่งออกกานพลูเป็นอันดับต้นๆ ของโลก ได้แก่ ประเทศมาดากัสการ์ อินโดนีเซีย และมาเลเซีย สำหรับในประเทศไทยก็มีการนำกานพลูมาปลูกแต่ไม่แพร่หลาย โดยพบพื้นที่ที่มีการปลูกมากที่จังหวัดจันทบุรี และชุมพร
มีการใช้กานพลู ในยารักษากลุ่มอาการทางระบบไหลเวียนโลหิต (แก้ลม) ดังปรากฏในตำรับ “ยาหอมเทพจิตร” และตำรับ “ยาหอมนวโกฐ” โดยมีส่วนประกอบของกานพลูร่วมกับสมุนไพรชนิดอื่นๆ ซึ่งระบุสรรพคุณในการ แก้คลื่นเหียน อาเจียนได้ ลมวิงเวียน แก้อาการหน้ามืด ตาลาย ใจสั่น แก้ลมจุกแน่นในท้อง และตำรับยารักษากลุ่มอาการทางระบบอาหาร ซึ่งประกอบด้วย “ยาธาตุบรรจบ” โดยมีส่วนประกอบของกานพลูร่วมกับสมุนไพรชนิดอื่นๆ ในตำรับ มีสรรพคุณบรรเทาอาการท้องอืดเฟ้อ และอาการท้องเสียที่ไม่เกิดจากการติดเชื้อ ตำรับ “ยาประสะกานพลู” ซึ่งมีกานพลูเป็นองค์ประกอบหลัก และมีสมุนไพรชนิดอื่นๆ ในตำรับ มีสรรพคุณบรรเทาอาการปวดท้อง จุกเสียด แน่นเฟ้อจากอาหารไม่ย่อย เนื่องจากธาตุไม่ปกติ ตำรับ “ยาเลือดงาม” มีส่วนประกอบของดอกกานพลู ร่วมกับสมุนไพรชนิดอื่นๆ ในตำรับ มีสรรพคุณบรรเทาอาการปวดประจำเดือน แก้มุดกิต ช่วยให้ประจำเดือนมาเป็นปกติ
